Boerenschuur en bomen

Alida Pott

Het werk van Alida Pott is uniek tussen het werk van de andere Ploeg-leden. In haar landschappen met een haast spiritueel karakter begaf Pott zich op de grens van figuratie en abstractie. Pott legde in haar werk geen hevige emotie of koele rationaliteit. Eerder bereikte ze het symbolisme en verfijnde van meer decoratieve kunstrichtingen als Jugendstil en Japanse schilderkunst. Wat maakt Pott tot de bijzondere Ploegvrouw die ze was?

  • Alida Pott (1888 – 1931), Boerenschuur en bomen, z.j. Waterverf op papier, Bruikleen Stichting De Ploeg, legaat Thijs Martens en Annemarie Martens-Bonnema

Fascinatie voor bomen
Het oeuvre van Alida Pott, vrouw van George Martens, is betrekkelijk klein gebleven. Naast haar baan als tekenlerares was ze druk bezet door de zorg voor haar gezin. De dubbele taak als moeder en kostwinner, maar ook haar zwakke gezondheid maakten het steeds moeilijker tijd te besteden aan haar vrije werk. Op drieënveertig jarige leeftijd stierf ze aan een toen ongeneselijke longziekte.  Hoewel hun belangstelling nogal verschilde, hebben Martens en Pott een aantal keren voor hetzelfde onderwerp gekozen. Net als veel andere Ploeg-leden schilderden ze bij Blauwborgje. Martens zocht vaak driftig en schetsmatig naar vorm met veel materiaal. Pott werkte juist met weinig materiaal, vaak met potlood, krijt of waterverf, en gaf in treffende lijnen gestalte aan een innerlijk beeld.

Een vergelijking tussen man en vrouw maakt duidelijk dat Pott een veel esthetischere kijk op de wereld had. Ze stilleerde de stam en de takken van een fruitboom bij Blauwborgje tot een ideaalbeeld van de boom. Pott neigde net als haar collega Jan Jordens naar versobering en stilering van het beeld en toonden affiniteit met het expressionistisch kubisme, maar ook met de gestileerde penseelstreek van de oosterse schilderkunst. Sommige landschappen zijn zo irreeel van kleur en zo sterk teruggebracht tot vlakken en lijnen dat we van abstractie kunnen spreken.

Pott en Jordens deelden de fascinatie voor bomen. Ze waren vooral geinteresseerd in de lineaire structuur van stam en de takken. Potts verfijnde aquarellen hadden indruk gemaakt op Jordens. Na haar dood trad hij in haar voetspoor en aquarelleerde hij de dennen in Blaricum en Schiermonnikoog met het minimale gebruik van verf dat hij van Pott kende.

  • Alida Pott (1888 – 1931), Boomgaard Blauwborgje, ca 1920, Olieverf op hardboard, Bruikleen Stichting De Ploeg – legaat Thijs Martens en Annemarie Martens-Bonnema
  • Alida Pott, Blauwborgje, slagschaduw, ca 1920, Olieverf op hardboard, Bruikleen Stichting De Ploeg, legaat Thijs Martens en Annemarie Martens-Bonnema
  • Jan Jordens (1883 - 1962 ), Sparrenbos, 1949, Aquarel