De zee bij l’Estaque

Paul Cézanne

Hier zien we een idyllisch aangezicht van de zee bij L’Estaque in losse toets. De invloed van de Franse impressionisten is op dit werk nog goed te zien. Cézanne werkte echter steeds dichter naar abstractie. Zo’n tien jaar later, in 1886,  schildert hij hetzelfde meer met aanliggend dorpje in platte vlakken en hoekige vormen. De realistische dieptewerking die zo belangrijk was sinds de Renaissance is vrijwel helemaal verdwenen. Cézanne legt hiermee een brug tussen het impressionisme en het kubisme. Hij heeft echter zelf de natuur nooit geheel laten verdwijnen in zijn schilderijen. 

  • Paul Cezanne, De zee bij l'Estaque, 1876, Olieverf op linnen

De Baai van Marseilles, gezien van L’Estaque
Er zijn weinig kunstenaars die zich zo aandachtig richten op drie verschillende thema’s als Paul Cézanne. Zowel landschapsschilderkunst, als het portret en het stilleven hadden zijn uitgebreide aandacht. Deze onderwerpen brachten volgens hem dezelfde aandachtspunten met zich mee. Vanaf de jaren 80 werkte Cézanne zijn ideeën over het weergeven van de natuur in de schilderkunst uit. In deze periode woonde hij in Aix-en-provence, ten noorden van Marseille. Belangrijk is om stil te staan bij het feit dat Cézanne op dat moment ver van Parijs woonde en weinig beïnvloed kon raken door de kunstenaars die zich daar verzamelden.

Cézanne was dus in staat een geheel eigen beeldtaal te ontwikkelen. Op De Baai van Marseilles, gezien van L’Estaque, uit 1885 zijn enkele daken van huizen te zien. De voorstelling wordt aan beide zijden van het schilderij abrupt afgesneden. De huizen staan dicht op de beschouwer en zijn simpel van vorm. Deze abstrahering zorgt er samen met het afsnijden van de voorstelling voor dat dit schilderij een andere dieptewerking heeft dan geschilderde landschappen in en vóór die periode. Dit werk wordt gezien als een sleutelwerk omdat het de ontwikkeling naar het kubisme laat zien. De kubisten waren geïnteresseerd in een andere dieptewerking dan de hyperrealistische. Zijn probeerden diepte te creëren door platte vlakken voor en achter elkaar te plaatsen. De werkelijkheid bleef de aanleiding tot een schilderij of beeldhouwwerk, maar de vormen werden meer geometrisch en platter gemaakt.

  • Paul Cezanne, De Baai van Marseilles, gezien van L'Estaque, 1885, Olieverf op doek