Tentoonstelling

Draken en lange Lijzen. Chinees Porselein uit de eigen collectie

30 juni 2012 t/m 01 september 2013

Ruim 200 mooie en kenmerkende porseleinen voorwerpen uit de eigen collectie van het Groninger Museum zijn te zien in het Starck paviljoen; waarvan een groot aantal nog niet eerder getoond. Er wordt uitleg gegeven over de periode waarin het porselein gemaakt werd, welke speciale kenmerken het heeft en welke plaats het innam binnen het exportporselein dat voor Nederland werd gemaakt. De betekenis van de bijzondere versieringen - draken en Lange Lijzen - maar ook de merken op het porselein komen in deze tentoonstelling aan bod. 

  • Een zogenaamde 'Pauwenschotel' van Chinees porselein, versierd in famille rose emailkleuren met pauwen en grote pioenen in een landschap met grote bloemtakken. Ca. 1730-1740, collectie Groninger Museum

Er zijn diverse soorten porselein te zien, zoals Kraakporselein, Overgangsporselein, Kangxi blauw-wit, Chine de Commande, Famille Rose, Mandarijn, Blanc de Chine en Yixing. Daarnaast is het Groninger Museum sterk in porselein uit scheepswrakken. Ook van deze documentaire stukken worden een aantal voorbeelden getoond. Tenslotte is er een reeks figuren van Chinese goden en wijsgeren, van figuren voor de Europese markt en van slanke Chinese vrouwen, de zogenaamde 'Lange Lijzen'.

Statusverhogend
Bijna al dit porselein – daterend uit 17e en 18e eeuw - is via de VOC of particuliere handelaren uit China naar Nederland verscheept. In de 17e eeuw was porselein nog iets bijzonders. De samenstelling van het materiaal en de fabricage van het porselein waren een raadsel. Porselein was exotisch, relatief duur en versterkte daardoor de status van de eigenaar. In het begin van de 18e eeuw werd het geheim van het porselein-maken in Duitsland ontdekt en daarna moest het Chinese porselein concurreren met Europees porselein. De prijs ging toen omlaag en het assortiment aan versieringen en vormen werd enorm uitgebreid. Uit archeologische opgravingen blijkt dat in Nederland bijna iedereen wel een stuk porselein in huis had. Ook nu nog komt het in heel veel huishoudens voor. Chinees porselein vormde een essentieel element in het Nederlandse interieur, meer dan waar ook ter wereld.

Collecties
Het Groninger Museum bezit één van de grootste collecties Chinees porselein in Nederland. De collectie telt meer dan 10.000 stukken. Een deel daarvan is opgesteld in de Menkemaborg in Uithuizen. Regelmatig zijn selecties te zien in het Starckpaviljoen en er wordt samengewerkt met andere musea, zoals het Rijksmuseum Amsterdam, het Gemeentemuseum Den Haag, Museum Boijmans Van Beuningen en Keramiekmuseum Princessehof in Leeuwarden. Dankzij sponsoren en begunstigers wordt de collectie nog steeds uitgebreid.

Oud-conservator en porseleindeskundige Christiaan Jörg is de samensteller van deze tentoonstelling.