Tentoonstelling

Professor van Giffen en het geheim van de Wierden

18 december 2005 t/m 09 april 2006

De boeiende geschiedenis van het onderzoek van de Noord-Nederlandse wierden werd gepresenteerd aan de hand van de persoon van Professor Dr. Albert Egges van Giffen (1884-1973). Deze oud-conservator van het Groninger Museum heeft de kennis van de wierden door zijn baanbrekende opgravingen enorm vergroot.

De tentoonstelling toonde de wereld vóór de komst van Van Giffen ondermeer met een kabinet van Oudheden ingericht met antieke vitrinekasten. Er was veel aandacht voor de commerciële exploitatie van de wierden. Deze destructieve industrie vormde de achtergrond voor vragen naar het verleden. Een geleerd genootschap benoemde in 1908 Van Giffen als assistent. Eenmaal conservator in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden bleek de natuurwetenschappelijke benadering een heel andere dan destijds gebruikelijk. Die klassieke benadering van de Leidse archeologen Holwerda werd verbeeld met een zaal met klassieke beelden. Het vormde een duidelijk contrast met de kleiarcheologie in de omliggende zalen. Prachtig was de middenzaal met 22 van de mooiste objecten die alle speciaal werden uitgelicht.

De driedimensionale weergave van een tweeduizend jaar oude door Van Giffen opgegraven boerderij uit Ezinge bracht het onderzoek van Van Giffen dicht bij de mensen. Indrukwekkend was het dubbel paardengraf uit Ezinge dat het centrum vormde van een zaal gewijd aan het grafritueel.

Op de tentoonstelling waren een aantal bijzondere voorwerpen te zien van het Geld + Bank museum Utrecht en het Rijksmuseum van Oudheden uit Leiden. Een groot aantal voorwerpen werd uitgeleend door het Fries Museum, Noordelijk Archeologisch Depot en verschillende afdelingen van de Rijksuniversiteit Groningen. Van groot belang waren ook de maquettes van het Niedersächsisches Landesinstitut für historische Küstenforschung.

De tentoonstelling vormde de eerste presentatie van het Groninger Forum. De samenwerking met de verschillende partners resulteerde in een uitvoerig programma van lezingen, kleine presentaties in Openbare Bibliotheek, Groninger Archieven en Noordelijk Scheepvaartmuseum, excursies, films en andere activiteiten. In de trapzaal werd een leenbibliotheek archeologie ingericht.

Bij de tentoonstelling verscheen een gelijknamig boek onder redactie van Egge Knol, Wietske Prummel en Alexandra Bardet, waarin verhalen staan over de ontwikkeling van het onderzoek van de wierden en de grote rol die Van Giffen daarin speelde. Er is ook veel aandacht voor de huidige kennis van de wierdenarcheologie. Het boek is prachtig geïllustreerd met foto’s van Hans Sas en John Stoel. De tentoonstelling trok 51.528 bezoekers.