Al eeuwenlang bepalen bakstenen, gevormd uit Groningse klei en gebakken tot warme rood-oranje tinten, het uiterlijk van onze stad en provincie. Bakstain gaat over de cultuurgeschiedenis van deze karakteristieke stenen en laat zien dat ze veel meer zijn dan alleen bouwmateriaal. De tentoonstelling viert het vakmanschap, de kennis en de cultuur van de Groninger baksteen, en staat stil bij de veerkracht van de regio, waarin verleden en heden samenkomen. Kunstenaar Gus Drake ontwikkelt speciaal voor Bakstain een VR-ervaring. Bakstain is te zien vanaf zaterdag 9 mei t/m zondag 23 augustus 2026.
Met Bakstain, Gronings voor baksteen, brengt het Groninger Museum een ode aan een ogenschijnlijk eenvoudig materiaal dat diep is verankerd in de geschiedenis en identiteit van Groningen. De tentoonstelling belicht de Groningse baksteenindustrie, die teruggaat tot de middeleeuwen en uitgroeide tot een van de omvangrijkste lokale industrieën van de provincie. Door haar schaal en lange geschiedenis drukte de baksteen een blijvende stempel op het landschap, de architectuur en het dagelijks leven.
Gronings rood
Een bijzondere rol is weggelegd voor de karakteristieke rood-oranje tint van lokaal gebakken klei, ook wel Gronings rood genoemd. Deze kleur is beeldbepalend in zowel stad als de Ommelanden en ontstaat door de specifieke samenstelling van de klei. Tegelijkertijd laat Bakstain zien dat dit vertrouwde materiaal niet vanzelfsprekend is. Door veranderende marktomstandigheden hebben veel fabrieken hun deuren moeten sluiten. Waar er ooit bijna meer dan zestig steenfabrieken waren in de provincie, is er nog maar één actief.
Meer dan bouwmateriaal
Bakstain verbindt ambacht, architectuur en kunst. De tentoonstelling maakt duidelijk dat de Groninger bakstenen niet alleen functionele bouwstenen zijn, maar ook betekenisvolle dragers zijn van cultuur. In een tijd waarin traditionele ambachten onder druk staan, benadrukt Bakstain de culturele rijkdom van vakmanschap.
De Lucchi Paviljoen
De tentoonstelling is te zien in het bakstenen De Lucchi Paviljoen van het Groninger Museum, ontworpen door de Italiaanse architect Michele de Lucchi. Dit paviljoen is een letterlijke verwijzing naar de oude vestingwerken van de stad Groningen en vormt een betekenisvolle context voor een tentoonstelling over baksteen als drager van geschiedenis en identiteit.
Gus Drake
In aansluiting op Bakstain presenteert het Groninger Museum werk van kunstenaar Gus Drake, dat speciaal voor deze tentoonstelling is ontwikkeld. Drake is een interdisciplinair kunstenaar die de relatie onderzoekt tussen mensen en hun leefomgeving. In een VR-ervaring brengt Drake herinneringen tot leven van bewoners uit Overschild, een dorp waar bijna alle huizen vanwege aardbevingsschade worden gesloopt. Jarenlang volgde Drake deze bewoners. Bezoekers betreden de woningen en persoonlijke verhalen in een virtuele omgeving, waar muren de verhalen vertellen van het verlies dat schuilgaat achter het verdwijnen van een thuis.
Bakstain is te zien vanaf 9 mei t/m 23 augustus 2026 in het Groninger Museum.